Традицияләрне саклап, киләчәкне төзергә омтылабыз

– Рәмзия Сәлих кызы, бүген районның мәгариф өлкәсе үз алдына нинди бурычлар куя?

– Районның мәгариф системасы бүген мөһим бурычны хәл итә: үткәнгә хөрмәтне сакларга, һәр баланың мөмкинлекләрен ачарга һәм аларны технологияләр, проектлар һәм кадрлар тормышның аерылгысыз өлеше булган киләчәккә әзерләргә.

Районда белем бирү һәм тәрбия процессын оештыру өчен 14 урта, 7 төп һәм 5 башлангыч мәктәп, шулай ук 2 филиал эшли: биредә ике меңнән артык укучы – төгәлрәге, 2152 бала белем ала. Мәктәпкәчә белем бирү дәрәҗәсе 10 балалар бакчасы һәм мәктәпләр каршындагы 17 төркем белән тәкъдим ителгән, аларда 610 бала тәрбияләнә. Өстәмә белем алу мәктәптән тыш эшләр үзәге аша, ә һөнәри белем алу универсаль технологияләр техникумы аша мөмкин. Шул ук вакытта челтәр үзгәрешсез калмый: ул демографик хәлгә карап җайлаша.

– Мәктәпләр уку елына ничек әзерләнде?

– Мәктәпләрдә дәресләр алып бару өчен яхшы шартлар тудырылган. Мәгариф учреждениеләре яхшы хәлдә. 2026 елда Григорий Романов исемендәге Кәкре Күл мәктәбенә капиталь ремонт ясалды – 21 миллион сумнан артык акча бүленде, «Кояшкай» балалар бакчасына – 25 миллионнан артык, Яңа Аксубай башлангыч мәктәбенең «Киса башлангыч мәктәбе» филиалына – 7 миллион сумнан артык акча тотылды. В.Ф. Тарасов исемендәге Иске Мокшино урта мәктәбе ашханәсе 6 миллионнан артык суммага ремонтланды.

«Агросәнәгать комплексы кадрлары» федераль проекты һәм «Азык-төлек иминлеген технологик тәэмин итү» милли проекты кысаларында агротехнология сыйныфы ачылды. Сыйныфның эшләве өчен ике уку кабинеты һәм бер лаборатория «Чистай» холдинг компаниясе (инвестор) хисабына ремонтланды. «Яшьләр һәм балалар» федераль программасы һәм ТР Рәисе ярдәме белән районның 15 мәктәбендә «Хезмәт (технология)» һәм «Ватанны саклау һәм иминлек нигезләре» кабинетлары яңадан җиһазландырылды.

Шулай ук «Яшьләр һәм балалар» милли проектының «Балаларга иң яхшысы» федераль проекты чараларын гамәлгә ашыру кысаларында В.Г. Тимирясов исемендәге 1нче Аксубай урта мәктәбенең «Физика», «Музыка» һәм «Сынлы сәнгать» предмет кабинетлары җиһазландырылды.

– Белгечләр белән хәлләр ничегрәк?

– Районның гомуми белем бирү учреждениеләрендә – 375, мәктәпкәчә белем бирү учреждениеләрендә 108 педагогик хезмәткәр эшли. Гомумән алганда, белем бирү учреждениеләре педагоглар белән тәэмин ителгән, әмма соңгы елларда укытучылар җитмәү проблемасы саклана. Бу өлкән буын вәкилләренең лаеклы ялга китүе белән бәйле – нәтиҗәдә, әлеге фәннәр буенча вакансияләр ачыла. Укытучыларга булган ихтыяҗ өлешчә гамәлдәге педагогларның уку йөкләмәсен арттыру исәбенә каплана. Шуңа күрә яшь белгечләрне җәлеп итү иң мөһим бурычларның берсе булып кала. 2026 елда районның белем бирү оешмаларында эшләүче 38 педагогик хезмәткәр Республика электрон Мактау тактасына кертелде. Аларның һәркайсы районның интеллектуаль потенциалын үстерүгә зур өлеш кертте. Лауреатлар исемлеге ел саен яңартылып торачак.

– Район педагоглары нинди уңышларга иреште?

– Безнең районда талантлы укытучылар эшли, алар үзләрен республика күләмендә дә таныталар. Дүрт педагог төбәк дәрәҗәсендәге һөнәри конкурсларда катнашырга чакырылды. «Россиянең ел укытучысы» Бөтенроссия конкурсының Татарстан Республикасындагы этабы нәтиҗәләре буенча, 2025-2026 уку елында Иске Ибрай урта гомуми белем бирү мәктәбенең математика һәм физика укытучысы Айрат Шәрифуллин «Педагогик дебют» номинациясендә лауреат булды. «Иң яхшы татар теле һәм әдәбияты укытучысы» Бөтенроссия конкурсының йомгаклау этабы нәтиҗәләре буенча, 3нче Аксубай урта мәктәбеннән Зилә Билалова «Йөрәгемне балаларга бирәм» номинациясендә җиңүче дип табылды.

Коллективның методик эше югары дәрәҗәдә булуы, ике телле белем бирү мохитен оештыруда системалы якын килү һәм кулланыла торган педагогик технологияләрнең нәтиҗәлелеге күрсәткече буларак, «Ләйсән» балалар бакчасы «Иң яхшы ике телле балалар бакчасы – 2025» гранты җиңүчесе булды.

2026 елда «Безнең яңа тәрбияче» дигән акчалата бүләккә лаек булу өчен үткәрелгән конкурс сайлап алуында «Буратино» балалар бакчасының физик культура буенча инструкторы Әдилә Мәсгутова җиңүче булды.

«Безнең яңа укытучыбыз» номинациясендә – Иске Ибрай мәктәбенең математика һәм физика укытучысы Айрат Шәрифуллин, Аксубайның 3нче урта мәктәбенең математика укытучысы Виктория Уткина һәм Иске Ильдеряк урта мәктәбенең математика һәм информатика укытучысы Надежда Шустова җиңү яулады.

Шунысы куанычлы: 2026 елда «Педагог-ясалма интеллект түгәрәге җитәкчесе» гранты буенча ТР бюджетыннан түләү алу буенча республика конкурсында өч педагог җиңүче булды. Алар арасында: Аэлита Шуркина – Аксубай 2нче мәктәбенең математика укытучысы»; Галина Ишметова – Савгач урта мәктәбенең математика укытучысы; Айрат Шәрифуллин – Иске Ибрай мәктәбенең физика һәм математика укытучысы.

Районда физика-мате - матика һәм физика-химия белемен үстерү буенча мәктәп укучыларының һәм педагогларның шәхсән тануыннан алып мәгариф оешмаларын җиһазландыруга кадәр системалы эш алып барыла. Аксубай 3нче мәктәбенең «Белем векторы» уку проекты буенча проект төркеме 2025 елда бер миллион сум күләмендә «Мәктәптә алга китеш» грантын үзләштерде.

Аксубайның В.Г. Тимирясов исемендәге 1нче мәктәбе «Зачет траекториясе: төгәллек, логика, нәтиҗә» уку проектын гамәлгә ашыруга юнәлдереләчәк шундый ук бер миллион сумлык грант иясе булды. Иске Ильдеряк мәктәбе 2026 елда физик-химик алгарыш кысаларында 5-8 сыйныф укучылары өчен физика буенча факультатив курслар кертү мәйданчыгы итеп сайланды. Мәйданчык Республика олимпиада үзәге аша түгәрәк алып бару өчен лаборатория җиһазлары белән җиһазландырылачак.

Укучыларның алга киткән проектларда уңышлы катнашуы район өчен зур казаныш булды. Татарстан Республикасы территориясендә урнашкан гомуми белем бирү оешмаларының 5-11 сыйныф укучыларына «Физика-математика алга китеш» проектын гамәлгә ашыру кысаларында акчалата бүләкләү конкурсында сайлап алу йомгаклары буенча 2026 елда җиңүчеләр булдылар: Әлфис Канәфин (Аксубайның 2нче мәктәбе), Артур Гайнетдинов (Аксубайның 3нче мәктәбе), Юлия Стешина Аксубайның 3нче мәктәбе, Хәлим Кадыйров (Иске Ибрай мәктәбе).

Укучыларның казанышлары темасын дәвам итеп, билгеләп үтәргә кирәк: Бөтенроссия һәм Республика укучылар олимпиадалары нәтиҗәләре буенча 42 призлы урын бар, бу узган ел белән чагыштырганда 4 урынга күбрәк. Катнашу нәтиҗәлелеге 45 процент тәшкил итте.

– Уку елы ничек тәмамланды?

–Дәүләт йомгаклау аттестациясе (ОГЭ формасында) уңышлы үтте. Барлык 9нчы сыйныф укучылары да төп гомуми белем алу аттестатын алдылар. Шуларның 37се махсус үрнәктәге аттестат алды — бу узган елга караганда 2 процентка күбрәк.

Быел БДИны район урта мәктәпләрен тәмамлаган 97 укучы һәм бер укучы экстерн тапшырды. Шул ук вакытта 31 укучы урта гомуми белем турында бик яхшы билгеләре белән аттестат һәм «Укуда аерым уңышлары өчен» медале алды (I дәрәҗә – 18, II дәрәҗә – 13). БДИның сигез предметы буенча (рус теле, база дәрәҗәсендәге математика, физика, биология, тарих, җәмгыять белеме, әдәбият һәм инглиз теле) урта балл республика күрсәткечләреннән югарырак тәшкил итте.

–Быел нинди юнәлешләр өстенлекле?

–2026 елның 1 сентябреннән балаларбакчаларында (мәктәпкәчә белем бирү оешмаларында) күп кенә яңартулар башланды — алар Мәктәпкәчә белем елы кысаларында эшләп җибәрелде.

Хәзерге вакытта баланың рухи-әхлакый һәм шәхес буларак үсешенә басым ясала, шуның белән бергә табигыйфәнни юнәлеш ныгытыла: балаларга уен рәвешендә гади экспериментлар үткәрү тәкъдим ителә — бу инженерлык һәм тикшеренү фикерләүенең нигезен салу өчен кирәк. Патриотик тәрбия – бүген тәрбияви эшнең төп нигезе булып тора. Аның төп нәтиҗәсе — Россиянең лаеклы гражданинын формалаштыру булырга тиеш. Узган уку елында гражданлык-патриотик юнәлештә 500дән артык чара үткәрелде.

Безнең бурыч — бу өч юнәлешне бергә эшләтү: хисләрне илһамландыру, потенциалыбызны ачу, ә технологияләр идеяләрне тормышка ашыруда ярдәм итсен.