Җәмгыятьне җимерүче бу күренештән үзеңне ничек сакларга икәнлеге турында без район имам-мөхтәсибе Равил хәзрәт Камалетдинов белән сөйләштек.
– Исламда коррупция диннең төп принципларына каршы килгән авыр гөнаһ санала. Ислам үзенең тарафдарларын намуслы, гадел булырга һәм ришвәтчелекнең, хакимиятне явызларча куллануның теләсә нинди формасын кире кагарга өйрәтә. Коръәни Кәримдә («Әлү Гыймран (Гыймран гаиләсе)» сүрәсе, 151нче аять) болай диелә: «Ий иман китерүчеләр! Аллаһтан куркыгыз һәм гадел булыгыз». Бу нәсыйхәт көндәлек тормышта намуслылыкның һәм гаделлекнең мөһимлеген ассызыклый.
Пәйгамбәребез Мөхәммәд (аңа Аллаһның сәламе һәм рәхмәте булсын) коррупцияне һәм ришвәтчелекне дә катгый хөкем иткән. Аның хәдисләр җыентыгында (Бохари, 13нче хәдис һәм Мөслим, 45нче хәдис) болай диелә: «Сезнең һәркайсыгыз да, үзенә теләгән нәрсәне үз кардәшенә дә теләмәсә, чын мөэмин була алмас». Бу шуны аңлата: мөселманнар гаделлеккә омтылырга һәм башкаларның иминлеген үзләренеке кебек үк кайгыртырга тиешләр.
– Равил хәзрәт, барлык хокукый мәктәпләр дә бу мәсьәләдә бердәмме, һәм бу катгый канун бүгенге тормышта ничек кулланыла? Мәсәлән, намуслы хезмәте өчен укытучыга, табибка яки түрәгә рәхмәт йөзеннән бирелгән бүләкне (һәдия) гөнаһлы ришвәттән ничек аерырга?
– Әйе, исламның барлык хокукый мәктәпләренең ришвәтчелеккә карата карашы бердәм. Мәсәлән, хәнәфи мәзһәбе ришвәтчелекне хокуклардан һәм мөлкәттән мәхрүм итәргә мөмкин булган җинаять дип саный.
Коррупцияне еш кына түрәләр һәм эре бизнес проблемасы дип уйлыйлар. Ләкин бу явызлыкның тамырлары тирәнрәк – безнең гаиләләрдә, балаларны ничек тәрбияләвебездә һәм киләсе буынга нинди кыйммәтләр тапшыруыбызда.
Пәйгамбәребез Мөхәммәд (аңа Аллаһның сәламе һәм рәхмәте булсын) әйткән: «Һәрберегез – көтүче, һәм һәрберегез үз көтүе өчен җавап бирәчәк». Хәдис әл-Бохари (5200) һәм Мөслим (1829) җыентыкларында китерелә.
– Бу мәсьәләдә гаиләдә тәрбия нинди булырга тиеш?
– Әти-әниләр – балаларның беренче остазлары. Әгәр бала әтисенең ришвәт биреп «мәсьәләне хәл иткәнен», ә әнисенең файда күрү өчен законны ничек урап узганы белән мактанганын күрсә, ул шуны үзләштерәчәк: намуслылык – җиңелүчеләр өчен, ә хәйләкәрлек – уңышка илтүче юл. Шулай итеп, коррупцияне норма дип санаучы буын үсеп чыга.
Ислам безне гаделлеккә өйрәтә. Намуслылык (сидк) – мөселманның иң мөһим сыйфатларының берсе. Аллаһ үз сүзен тотучыларны, бурычларын үтәүчеләрне һәм башкаларның зыяны аша җиңел юллар эзләмәүчеләрне ярата.
– Без бүген үк нәрсә эшли алабыз?
– Балаларга, хәтта «беркем дә күрмәсә дә», кеше хакын алуның начар икәнен аңлатырга.
Балаларда туры сүзлелекне һәм, хәтта файдасыз булса да, хакыйкатьне әйтергә кыюлыкны хупларга.
Шәхси үрнәк белән күрсәтергә: намуслы хезмәт хәрәм юл белән табылган байлыкка караганда күбрәк бәрәкәт китерә.
Мәктәпләрдә һәм мәдрәсәләрдә белемгә генә түгел, ә әхлакый тәрбиягә дә зур игътибар бирергә, коррупциянең зыяны турында ачыктан-ачык сөйләргә кирәк.
Яшьләр аңларга тиеш: Татарстанның һәм Россиянең киләчәге аларның сайлауларына бәйле. Карьераны таныш-белешләр аша төзергәме, әллә һөнәри осталык беләнме?
Әйләнгеч юллар эзләргәме, әллә максатларга намуслы юл белән ирешергәме? Бу сорауларга бирелгән җаваплардан иртәгәге җәмгыятебезнең нинди булачагы тора.
Мөселманнар Диния нәзарәте гаиләләрне намуслылыкның терәге булырга чакыра. Өйләрегездә хезмәтне кадерләсеннәр, законны хөрмәт итсеннәр һәм кешеләрдән килә торган җәзадан бигрәк, Аллаһтан курыксыннар. Шулай гына без коррупцияне кабул итмәс буын үстерә алачакбыз.
Аллаһы Тәгалә йөрәкләребезне хакыйкать юлында ныгытсын һәм гаиләләребезне явыз ниятләрдән (азгынлыклардан) сакласын.
Нет комментариев